Listen Live: 

कृषि प्रधान देशका रुपमा नेपाल परिचित भए पनि हुन सकेन किसानको समस्या समाधान

Radio Chitwan
आइतवार, माघ २२, २०७९

चितवन, माघ २२(

कृषि प्रधान देशका रुपमा नेपाल परिचित भए पनि यहाँका किसानका समस्याको समाधान हुन सकिरहेको छैन । जसका कारण किसानहरु समय समयमा आन्दोलित हुँदै आएका छन् ।

किसानको मर्काप्रति राज्य र सरोकारवाला निकाय अवगत भएपनि नीति निर्माण गरी कार्यान्वयन गर्न सकिरहेको छैन । विदेशी उत्पादनले बजार कब्जा गर्दा र उत्पादनले सही मूल्य नपाउँदा किसानका उत्पादन खेतबारीमै कुहिने अवस्थामा छन् । राज्यले किसानप्रतिको जिम्मेवारी वहन नगर्दा चितवनका किसानहरुले राजमार्गमै तरकारी फालेर प्रदर्शन गर्न बाध्य भएका छन् ।
भारतीय तरकारीले बजार कब्जा गरेको भन्दै चितवनका किसानहरूले शुक्रबार दिउँसो पूर्वपश्चिम राजमार्ग अन्तरगत नारायणगढस्थित पुलचोकमा तरकारी फालेर प्रदर्शन गरेका थिए ।

किसान संघर्ष समिति चितवनको आयोजनामा टमाटर, काउली, बन्दा, गाजर, फर्सी, घिउसिमीलगायतका तरकारी बोकेका गाडीसहित नारायणगढ पुगेका किसानहरूले सडकमै तरकारी फालेर विरोध गरे । राज्यले उत्पादन गर्न मात्र सहजीकरण गरेकोले बजार नपाएको वसन्त खतिवडाले बताउनुभयो ।

भरतपुर– २६ मा तरकारी खेती गर्दै आउनुभएको खतिवडाले राज्यको दायित्व बेच्नलाई सहजीकरण गर्दिने हो कि होइन भन्ने प्रश्न गर्दै भन्नुभयो, ‘उत्पादन कसरी गर्ने, कसरी उत्पादन बढाउनेमा सरकारी निकायले सहयोग गर्नुभएको छ, हामी मान्छौँ । तर, उत्पादन गर्न मात्र सहजीकरण गर्ने हो कृषिका सम्बन्धीत निकायले रु उत्पादन पछि बिक्रीमा सहजीकरण खोइ रु’ उत्पादित तरकारीको बजारीकरणमा किसान आफै लड्नुपरेको गुनासो खतिवडाले सुनाउनुभयो ।

भारतीय कृषिजन्य उत्पादन सस्तो पर्ने भएकाले विचौलीयाले नाफा बढी खान विदेशी तरकारी भित्राएको उहाँको भनाइ थियो । ‘हाम्रो उत्पादन बारीमा बाँकी रहेको अवस्थामा सस्तो मूल्यमा इण्डियाबाट आउँछ । बीचका व्यक्तिहरुले बढी नफा खान पाउने हुँदा इण्डियन तरकारी खुलेआम ल्याउछन्’, उहाँले भन्नुभयो । विदेशी उत्पादनको कारण स्वदेशी किसानले आफ्नो उत्पादनको मूल्य समेत निर्धारण गर्न नसकेको जीकिर गर्नुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो, ‘लागत र केही नाफा गरी मेरो उत्पादनको मूल्य यति पर्छ भन्ने समेत ठाउँ छैन । जतिमा माग्छन दिनु परेको छ । नत्र लागतको एक तिहाई मूल्य पनि उठ्दैन ।’ भरतपुर–१८ का हिरालाल पाठकले स्वदेशी उत्पादनलाई प्रोत्साहन नगर्दा किसानले तीन देखि पाँच रुपैयाँ किलोमा तरकारी बेच्न बाध्य भएको गुनासो गर्नुभयो । उहाँले भन्नुभयो, ‘आम्दानीमा कमी हुँदैन यदि स्वदेशी उत्पादनलाई भ्यालु दिए । यहाँ किसानको भाषा राज्यले नबुझ्दा र नबोल्दा विदेशबाट ठेलामठेल आयात भैरहेको छ । नेपाली किसानले पाँच रुपैयाँ किलो काउली, ३ रुपैयाँ किलो टमाटर बेच्नु परेको छ ।’

भरतपुर १६ मा कृषि गर्दै आउनुभएकी धनु अधिकारीले भरतपुर महानगरको तरकारी तथा फलफूल मण्डीले समेत किसानको उत्पादन लिन नसकेको प्रति आक्रोस व्यक्त गर्नुभयो । ‘भरतपुर महानगरपालिकाको मण्डीमा हाम्रो स्वदेशी उत्पादनलाई निरुत्साहन गरेर विदेशी उत्पादनलाई जसरी प्रोत्साहन गरेको छ यसको विरोधमा आन्दोलन हो । हाम्रो नेपाली उत्पादन रहुन्जेल इण्डियन उत्पादनमा रोक लगाउन प¥यो । हाम्रो सामानको उचित मूल्य दिनुप¥यो ।’

अधिकारीले राज्य शासन परिवर्तन भएपनि किसानको समस्या समाधान हुन नसकेको बताउनुभयो । ‘राजतन्त्र फालियो, प्रजातन्त्र आयो त्यसपछि गणतन्त्र आयो । धेरै शासकहरु परिवर्तन भएता पनि हाम्रो राज्य व्यवस्थाले किसानको माग पूरा गर्न सकेको छैन । किसानको समस्या जहाँको त्यहीँ रह्यो’, उहाँले गुनासो गर्नुभयो । किसान जानुका अधिकारीले खेतालालाई दिने ज्याला समेत उठाउन नसक्ने अवस्थामा किसान रहेको सुनाउनुभयो ।

उहाँ भन्नुहुन्छ, ‘खेतमा तरकारी लटरम्मै फलेको छ । आफ्नो बजार भाउ पाएको छैन । सस्तोमा दिँदा पनि विदेशी उत्पादनले बजार ओगटेको छ । खेती गर्दाको अन्य खर्च छोडौँ खेतालालाई दिने ज्याला समेत उठेको छैन ।’ अरविन्द्र सुवेदीले कृषिप्रधान देशको किसानको हविगत चितवनको कृषि आन्दोलनले देखाएको बताउनुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो, ‘नेतृत्वमा बसेकाले विश्वलाई चिनाउँदा नेपाल कृषिप्रधान देश भनेर चिनाउनु हुन्छ । हामी किसानको हविगत यस्तो छ । खेतमा हुनुपर्ने किसान अहिले सडकमा आएर आन्दोलन गर्नुपरेको छ । सरकारले कृषिप्रधान देश भन्न अब लाज मान्नुपर्छ ।’ सुवेदीले किसान एकता नभएकाले पनि समस्या आएको प्रति ध्यानाकर्षण गराउनुभयो । ‘हामी माटोमा खेल्यौँ । माटोमै बिलाउँछौं । राज्यले कृषिप्रधान देश भन्यो हामी हो–हो मात्र भन्याँै । आफ्नो दूर्दशा देखाएनौँ । टाउको समायौँ । कतिले आत्महत्या ग¥यौँ । एकता भएर लागेनौँ’, उहाँले भन्नुभयो ।

अब पनि किसान एकता नभए धेरै प्रेम आचार्यले आत्महत्या गर्नेतर्फ उहाँले सचेत पार्नुभयो । भरतपुर महानगरपालिकाका उपप्रमुख चित्रसेन अधिकारीले किसानको उत्पादनले बजार र मूल्य नपाउनु राष्ट्रियस्तरकै क्षति भएको बताउनुभयो । उहाँले भन्नुभयो, ‘किसानहरुले सडकमा तरकारी फालेर जुन प्रदर्शन गर्नुभयो । यो उहाँहरुको असन्तुष्टिको प्रतिक हो भन्ने हामीले बुझेका छौँ । यहाँका उत्पादनले बजार र मूल्य नपाएर कुहिएर बस्नुपर्ने अवस्था आउनु किसानको मात्र क्षति हुनु होइन, राष्ट्रले पनि क्षति बेहोर्नु हो ।’

अधिकारीले किसानको समस्या व्यवस्थापनमा महानगरको ध्यानआकर्षण भएको बताउनुभयो । पालिकाभित्र भएका किसानको गुनासो दुखेसोको समाधान महानगरले गर्नेमा प्रतिबद्धता जनाउनुभयो । साथै उहाँले महानगरको नगरसभामा पनि यस विषयलाई पहिलो स्थानमा राखिने जीकिर गर्नुभयो । किसान संघर्ष समिति चितवनका संयोजक लेखनाथ भुषालको नेतृत्वमा किसानहरुले आन्दोलन गरेका थिए ।

भुषालले अबको १५ दिन भित्र किसानको माग पूरा नभए नाका र बजारमै कब्जा गरेर बस्ने चेतावनी दिनुभयो । उहाँले भन्नुभयो, ‘बजार र उचित मूल्य हाम्रो माग हो । स्वदेशी उत्पादनलाई विदेशी उत्पादनले प्रतिस्थापन गर्न दिन हुँदैन भन्नेमा हामी किसान लागि परेका छाँै । तरकारी सडकमा फालेर प्रदर्शन गर्नु हाम्रो सामान्य चेतावनी मात्र हो । अबको १५ दिन भित्र हाम्रो माग पूरा नभए देशको हरेक नाकामा हामी बस्छौँ । बजारमा हाम्रो कब्जा हुन्छ ।’

यस भन्दा पहिले पनि चितवनका किसाने उत्पादनको उचित मूल्य नपाएपछि सरकारको ध्यानाकर्षण गराउन अण्डा र दूध सडकमा फालेका थिए ।

आन्य समाचारहरु:-
April 22, 2024
झुवानी सामुदायिक पुस्तकालयकाे क्यालेन्डर विमाेचन

रत्ननगर । चितवनकाे रत्ननगर नगरपालिका वडा न५ झुवानीमा रहेकाे झुवानी सामुदायिक पुस्तकालयले  तयार पारेकाे २०८१ सालको क्यालेन्डर साेमबार  विमोचन गरेको छ । वडाअध्यक्ष बालकृष्ण चापागाईंले एक समारोहबीच  क्यालेन्डर  विमोचन गरेका […]

April 22, 2024
कतारका राजालाई राष्ट्रपतिले त्रिभुवन विमानस्थलमा स्वागत गर्ने

काठमाडौं– कतारका अमिर शेख तामिम विन हमद अल थानीलाई मंगलबार राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलले स्वागत गर्ने भएका छन् । परराष्ट्र मन्त्रालयका अनुसार अमिर थानीलाई मंगलबार अपराह्न ५: ३५ मा त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय […]

April 22, 2024
भरतपुर अस्पतालका वेथिति र समस्याहरुप्रति अनेरास्ववियु चितवनको ध्यानाकर्षण

चितवन, १० वैशाख । भरतपुर अस्पतालमा अवैध क्रियाकलाप, बेथिति र समस्याहरुको चाङ् रहेको भन्दै अनेरास्ववियु चितवनले ध्यानाकर्षण गराएको छ । आज नेकपा एमाले निकट अखिल नेपाल राष्ट्रिय स्वतन्त्र विद्यार्थी युनियन […]

April 22, 2024
कालिका नगरपालिकाले २३ जना महिलाहरुलाई सीप सिकाएर कपडा सिलाउने मेसिन समेत दियो

कालिका, ९ बैशाख । महिलाहरुलाई उद्यमसँग जोड्ने उद्देश्यले कालिका नगरपालिकाले आयोजना गरेको ४५ दिने आधारभूत सिलाई कटाई तालिम आइतवार सकिएको छ । वडा नं. ४ को सभाहलमा आयोजना गरिएको तालिमको […]

रेडियो चितवन अन्लाईन
" पौरखीको बोली "

सम्पर्क:

+९७७ - ०५६ ५६२६०६
+९७७ - ०५६ ५६२६०७
रत्ननगर २ , आदर्श टोल, टाडी चितवन
प्राबिधिक : 
अन्जन थापा मगर
अध्यक्ष : 
राजेन्द्र कुमार श्रेष्ठ
स्टेशन प्रबन्धक : 
रमेश राना मगर
बिज्ञापनको लागि बजार प्रमुख तिलक थापा मगर :
 ०५६-५६२६०७, ९८४५०५६२२८
copyright © 2022 radiochitwanonline.com
map-markerclock linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram